Stručnjaci, istoričari i kustosi govorili su o znamenitim Nišlijama, ratnicima, umetnicima i ljudima koji su inspirisali Stevana Sremca
Staro groblje je važno za očuvanje kulturne baštine i ima bogatu istoriju sa spomenicima starim i do 250 godina.
Povodom Međunarodnog dana muzeja organizovano je tematsko vođenje kroz Staro groblje u Nišu pod nazivom "Tišina koja opominje". Staro niško groblje ponovo je otvorilo vrata istorije grada kroz stručno vođenje tokom kojeg su istraživači i kustosi govorili o znamenitim Nišlijama, ratnicima, umetnicima i ljudima koji su poslužili kao inspiracija Stevanu Sremcu za njegove najpoznatije junake.
Istraživač Starog groblja Miroslav Veličković ocenio je da je ovo važan trenutak za očuvanje kulturne baštine Niša i vraćanje Starog groblja na kulturnu mapu grada.
- Ovo je na neki način prekretnica, kada stručni ljudi, istoričari, počinju polako iz domena svog interesovanja da se uključuju u priču o Starom groblju. Smatram da ćemo danas Staro groblje Gorica vratiti na kulturnu mapu grada Niša - rekao je Veličković, prenosi portal "Glas juga".
On je podsetio da je najstariji spomenik na groblju vojnički spomenik, ali i da se pretpostavlja da su se ljudi na ovom prostoru sahranjivali mnogo ranije.
- Ovde možemo da beležimo trajanje od 200, možda i 250 godina. Ovde su se smenjivale epohe, gospodari ovih teritorija, bilo je i muslimansko groblje, kao i groblje nemačkih vojnika. Ostali su tragovi starih stanovnika grada Niša - naveo je Veličković.
Priča o Đoki Jankoviću, inspiraciji za lik Maneta iz "Zone Zamfirove"
Staro groblje čuva i priču o Đoki Jankoviću, čuvenom niškom kujundžiji za koga se veruje da je poslužio Stevanu Sremcu kao inspiracija za lik Maneta iz "Zone Zamfirove". Njegov praunuk Đorđe Janković podsetio je da je Đoka bio prvi dvorski kujundžija na dvoru kralja Milana.
- Bio je savremenik Stevana Sremca, Stevana Nikšića i mnogih uglednih Nišlija. Upravo zbog tog druženja poslužio je Sremcu kao prototip za lik Maneta - rekao je Janković.
Govoreći o značaju Starog groblja, viši kustos niškog Narodnog muzeja Ivana Gruden Milentijević istakla je da ovo mesto predstavlja svojevrsnu istoriju Niša na otvorenom.
- Ovde možemo ispričati priču o istoriji Niša od početka do kraja. Toliko je značajnih ljudi da bi bez problema mogla da postoje posebna vođenja posvećena istoriji medicine, ratova, kulture i prosvete - kazala je ona.
Sudbina Mirislava Piletića
Jedna od priča koja je predstavljena tokom vođenja jeste i priča o Mirislavu Piletiću, sinu serdara Jola Piletića, čija se porodična grobnica nalazi na Starom groblju. Viši kustos niškog muzeja Ivan Mitić rekao je da je Mirislav Piletić bio učesnik svih ratova za oslobođenje Srbije od 1912. do 1918. godine i jedan od najznačajnijih vojnih komandanata svog vremena.
- Smatra se da je bio prvi koji je sa svojim bataljonom ušao u Prištinu. Učestvovao je u borbama na Merdaru, Kačaniku, Ceru i Kolubari, a sa srpskom vojskom prošao je i Albansku golgotu - naveo je Mitić.
Prema procenama istraživača, na prostoru Starog groblja nalazi se oko 7.000 grobova, dok su mnogi spomenici tokom vremena uništeni ili oštećeni.
- Mnogo spomenika je restaurirano zahvaljujući potomcima porodica i radu JKP Mediana, ali ovde ima još mnogo posla da bi ovo groblje ličilo na memorijalni park - rekao je Veličković.
On je pozvao škole i institucije da organizuju istorijske časove na Starom groblju kako bi mlađe generacije bolje upoznale istoriju svog grada.
