Priča koju pripoveda jedan naizgled običan portret porodice Janković, ovekovečen na samom početku XX veka (oko 1905. godine), više je od uobičajene građanske želje tog doba, da se reprezentuje raspodela moći unutar porodice.
Fotografija nastala u ateljeu “Kenig” u ulici Kralja Milana 64 u Beogradu predstavlja oca Stanislava, majku Dragu i sestre Ljubicu i Danicu. Ovaj pažljivo zabeležen momenat, sa razbacanim fotografijama po stolu i cvetovima ruže u ruci jedne od devojčica obiluje simbolikom, podseća na prolaznost, uspomene, detinjstvo i mladost. Baš te dve sestre promeniće Srbiju i postati deo njenog naiconalnog identiteta.
Sestre Janković
Slavne sestre Janković, bile su jedne od najučenijih žena u našoj istoriji, pioniri etnomuzikologije u Srbiji, posvetile su život muzici i proslavile se kao autori prve osmišljene metodologije kojom su udareni temelji srpske etnokoreologije. Zajedno su sakupljale, istraživale, beležile i analizirale narodne pesme, običaje i igre, a kao rezultat tog rada objavile su osam knjiga pod imenom “Narodne igre” (bilo ih je oko 900).
Starija sestra Ljubica rođena je 26. juna 1894. u Aleksincu, a Danica 7. maja četiri godine kasnije u Lešnici. Iako nema podataka o tačnom preseljenju porodice u Beograd, poznato je da su ceo život provele u nekadašnjoj Podrinjskoj ulici.Obe su završile gimnaziju u Beogradu.Kako su im ujaci bili kompozitor Vladimir i vrli etnolog Tihomir Đorđević, prepoznali su njihov muzički talenat, pa su se posvetile violini, klaviru i čelu. Ljubica je studirala jugoslovensku i uporednu književnost, srpski jezik i istoriju kao i grčki jezik, usavršavala se u Austriji,Nemačkoj,Engleskoj i Francuskoj. 1921. počinje da predaje u Drugoj ženskoj gimnaziji. Danica je krenula sestrinim stopama i takođe studirala na Filozofskom fakultetu u Beogradu jugoslovensku književnost sa teorijom,srpsku istoriju, francuski i engleski jezik. Potom odlazi na usavršavanje na Oksford, po povratku radi kao profesor u Ženskoj učiteljskoj školi, a od 1931. u Univerzitetskoj biblioteci kao jedini poznavalac engleskog jezika.
Iako su bile veoma uspešne u svojim profesijama, ono čime su se bavile u slobodno vreme ispisalo je istoriju naše etnomuzikologije i predstavlja nacionalnu vrednost i bogatstvo od neprocenjivog značaja. 1934. objavile su svoje prvo zajedničko delo “Narodne igre I”, a materijal za njega skupljale su na terenu, gde god ih je muzika vodila, od najboljih igrača,svirača i pevača od kojih su učile i beležile igre, pesme i melodije.Delo je ocenjeno visokim ocenama kako domaće tako i svetske javnosti. Nakon treće knjige izdate pod istim nazivom Danica je postavljena za honorarnog saradnika Etnografskog instituta SANU, dok je Ljubica izabrana za njenog dopisnog člana 1963.
Porodica koja je iznedrila nekoliko značajnih imena
Osim ujaka Tihomira i Vladimira Đorđevića, etnologa i kompozitora i muzičkog pisca i majka Draga bavila se književnim radom dok je otac Stanislav bio poštanski službenik. Sa majčine strane poznati su mitropolit Mihailo Jovanović, pisac Atanasije Stojković, istoričar Dimitrije Jovanović, dok je Ljubičin i Daničin brat od strica bio Danilo Janković, pesnik.
Poslednji dani i smrt
Obe sestre su se rano razbolele, Ljubica od Bazedovljeve bolesti, a Danica od dijabetesa sa kojim je živela tri decenije. Danica je umrla 1960., tri godine kasnije preminula je majka Draga, a Ljubica 1974. Slavne, a zaboravljene sestre Janković počivaju u porodičnoj grobnici na Novom groblju u Beogradu, dok su za života verovatno ostale nesvesne koliki doprinos su dale našoj narodnoj muzici i njenom razvoju.
