U malom selu kod Gornjeg Milanovca SAHRANJENA JE JEDNA OD NAJPOZNATIJIH SRPKINJA: Mnoge devojčice su po njoj dobile ime, a svi je znaju po ČUVENOM OCU

– Veruje se da je u 13. veku Sveti Sava pohodio ovaj kraj. Kada je stigao u selo, prešavši reku Dičinu ostao je odušvljen prirodnim lepotama. Legenda kaže da se prilikom prelaska reke štapom oslonio na jedan kamen. Tu je nastala rupa u obliku ćupa iz kojeg je potekla lekovita voda – ispričao je za RINU Aleksandar Marušić, direktor Muzeja rudničko-takovskog kraja. Ovo selo je takođe poznato i kao grobno mesto Mine Karadžić, ćerke Vuka Karadžića.

Ono po čemu je ovo mesto i sama crkva posvećena Svetom Savi na Savincu posebna, jeste što je upravo u njoj sahranjena Mina Karadžić. Najpoznatija je kao kćerka Vuka Stefanovića Karadžića, iako je bila jedna od svega tri srpske slikarke koje su stvarale u Srbiji u 19. veku. Mina Karadžić Vukomanović ostavila je iza sebe bogat slikarski opus iako svoja dela nije ni potpisivala ni datirala.

– Vuk i Ana imali su trinaestoro dece od kojih su svi, osim Mine i Dimitrija, umrli u detinjstvu i ranoj mladosti do 1852. godine. Mina je rodjena u Beču i odrasla u kući u koju su dolazile mnoge poznate ličnosti srpske kulture toga doba, prijatelji i saradnici njenog oca. U maju 1858. godine sa majkom i ocem, doputovala je brodom iz Beča u Zemun. U Beogradu je prešla u pravoslavnu veru i dobila ime Milica. Udala se za siromašnog bratanca kneginje Ljubice, profesora književnosti na beogradskom Liceju Aleksu Vukomanovića – kaže istoričar Dragan Milojković.

Ko je bila Mina Karadžić Vukomanović

Mina je bila izuzetno obrazovana devojka, a o njenom obrazovanju brinuo se Jernej Kopitar. Osim nemačkog govoila je francuski, italijasnki, srpski i engleski jezik. Svom ocu je pomagala kao sekretar i pratila ga na putovanjima. Ipak, kroz život su je pratile brojne nesrećne okolnosti.

– Muž joj je umro posle samo godinu ipo dana braka, kada je njihov sin Janko imao svega tri meseca. Ona se kao samohrana majka sa sinom preselila u Beč. Posle nekog vremena umro joj je otac, a majka razbolela. Minin sin je umro 1878. goine u Rusiji, a ona je preminula 1894. godine i tako se ugasila Loza Vuka Karadžića – dodaje istoričar.

Grobna crkva porodice Vukomanović i veza sa Obrenovićima

O državnom trošku njeno telo je iz Beča preneto je u Beograd i sahranjena je u grob njenog muža Alekse na Tašmajdanu. Početkom 20. veka njihove kosti zajedno sa sinovljevim su prenete u Savinac kod Gornjeg Milanovca gde su sahranjene u kripti porodične crkve Vukomanovića.

– Crkva u Savincu je grobna crkva porodice Vukomanović, iz koje je poticala kneginja Ljubica, a čiji je Aleksa bio član. U crkvi je sahranjen veliki broj članova porodica Obrenović i Vukomanović, Obren Martinović – otac vojvode Milana, petoro dece Jovana Obrenovića, braća kneginje LJubice. Juna 1905, na inicijativu Mileve Alimpić, iz Beograda su prenete kosti Mine Vukomanović Karadžić, njenog muža Alekse i sina Janka. Od 2009. godine crkva Svetog Save ima status manastira – kažu u Muzeju rudničko-takovskog kraja.

(Rina)