Odnosi Srbije i Amerike mogli bi da se vrate na period od 1881. do posle Drugog svetskog rata, ocenjuju analitičari
Kako kažu, nema razloga da protiv inicijative petoro američkih kongresmena budu predstavnici Demokratske stranke u Americi
Inicijativa pet američkih kongresmena da februar postane mesec srpsko-američkog nasleđa mogao bi da bude jedan od osnova strateškog dijaloga dve države, ali i temelj unapređenja odnosa budućih generacija, ocenjuju analitičari za "Blic". Kako kažu, rezolucija je zasnovana na nepobitnim istorijskim činjenicama, a pored političkog, ima i duhovno-nacionalni karakter.
Jul 2026. godine mogao bi da ostane upamćen kao mesec u kojem su odnosi Srbije i Sjedinjenih Američkih Država napravili veliki iskorak, možda i najveći u novijoj istoriji. Tome svedoče i dva važna poteza - otvoren je strateški dijalog dve države i pokrenuta rezolucija kojom se odaje priznanje istoriji, kulturi i doprinosu srpske zajednice razvoju SAD-a.
Kongresmenka iz Njujorka Klaudija Teni, koja je zajedno sa još četiri kongresmena stala iza te rezolucije, najavila je da će februar postati Mesec srpsko-američkog nasleđa uz poruku da su Amerikanci srpskog porekla "jačali veze između SAD i Srbije i pomagali da se oblikuje američka nacija".
Srpski narod dao doprinos razvoju američke nacije
Karijerni diplomata Zoran Milivojević kaže da je inicijativa pet američkih kongresmena "deo mozaika koji podrazumeva dijalog o strateškom partnerstvu Amerike i Srbije".
- Rezolucija ima suštinsku političku konotaciju s tim što joj je dodat i duhovno-nacionalni aspekt. Cilj je da se da doprinos unapređenju odnosa dve zemlje i da se ti odnosi vrate na period od 1881. godine nakon Berlinskog kongresa do posle Drugog svetskog rata. Inicijativa svakako odražava politiku aktuelne američke administracije, ali je zasnovana na nepobitnim istorijskim činjenica i zato može biti osnov i za buduće generacije - analizira Milivojević za "Blic".
Kako kaže, nema raloga da ova inicijativa ne bude usvojena.
- Mislim da neće biti opstrukcija ni od strane američkih demokrata jer je, kao što sam rekao, istorijska činjenica da je srpski narod dao doprinos razvoju američke nacije i američkog društva u prethodnih 250 godina. Pogotovo što se demokrate nisu protivile ni nedavnom otvaranju strateškog dijaloga Amerike i Srbije - ocenjuje Milivojević.
Dodaje da inicijativa američkih kongresmena nije dnevno-političke prirode.
- Ta rezolucija ne odražava aspekte koji bi mogli da budu sporni u bilo kom smislu, već predstavlja interese srpskog i američkog naroda. Niko se u Americi nije odrekao ni Nikole Tesle ni Mihajla Pupina. Zato je rezolucija osnov na koji može da se osloni strateški dijalog Srbije i Amerike - zaključuje Milivojević.
Generalni konzul u Njujorku: Još jedan čvrst most prijateljstva između dve zemlje
I Vladimir Božović, generalni konzul u Njujorku, smatra da je rezolucija petoro američkih kongresmena "ne samo priznanje našoj bogatoj prošlosti, već i snažna poruka za budućnost i još jedan čvrst most prijateljstva između dve zemlje."
- Istovremeno, smatramo da ova inicijativa predstavlja prirodan nastavak procesa institucionalnog prepoznavanja srpsko-američkog nasleđa započetog u gradu Njujorku, gde je odlukom gradskih vlasti, a na inicijativu Generalnog konzulata Republike Srbije u Njujorku, 15. februar, Sretenje, Dan državnosti Republike Srbije, proglašen Danom srpsko-američkog nasleđa - poručio je Božović.
Dodao je da su na ostvarivanju tog cilja on i njegov tim radili od prvog dana njegovog mandata na dužnosti generalnog konzula Srbije u Njujorku, "sa jasnom vizijom da doprinos srpskog naroda i srpsko-američke zajednice bude dostojno priznat i trajno institucionalno afirmisan u Sjedinjenim Američkim Državama"
- Posebno raduje činjenica da ova istorijska inicijativa dolazi upravo u godini kada Sjedinjene Američke Države obeležavaju 250 godina svoje nezavisnosti, kao i u godini kada zajedno obeležavamo 170 godina od rođenja Nikole Tesle, jednog od najvećih naučnika u istoriji čovečanstva, Srbina po rođenju, Amerikanca po državljanstvu i univerzalnog genija čije je delo zauvek povezalo Srbiju i Sjedinjene Američke Države - rekao je Božović.
"Priznanje milionima Amerikanaca srpskog porekla"
Kako je rekao, ova rezolucija predstavlja "priznanje milionima Amerikanaca srpskog porekla i svim generacijama Srba koji su svojim znanjem, radom, hrabrošću i stvaralaštvom dali nemerljiv doprinos razvoju američke nauke, privrede, medicine, kulture, vojske i javnog života".
- Posebno se ističe velikog Mihajla Pupina, jednog od najvećih srpskih i američkih naučnika, velikog srpskog rodoljuba, patriote i dobrotvora, koji je bio i počasni konzul Kraljevine Srbije u Njujorku. Navodi se da njegovo delo predstavlja jedan od najlepših simbola prijateljstva Srbije i SAD i koji je trajno ugradio srpsko ime u istoriju američkog naučnog i društvenog razvoja zajedno sa Nikolom Teslom, Đorđem Šagićem i mnogim drugim znamenitim Srbima- naveo je Božović.
On je ocenio da Inicijativa potvrđuje da "istorijsko savezništvo Srbije i SAD, izgrađeno kroz zajedničku borbu u oba svetska rata i učvršćeno vekom međusobnog poštovanja i saradnje, danas dobija novu institucionalnu dimenziju kroz odavanje priznanja srpsko-američkom nasleđu".
Strateški dijalog Srbije i Amerike
"Rezervisana stolica" u Vašingtonu, trajni kanal komunikacije i jasan signal za američke investitore - to je glavni kapital sa kojim se srpska delegacija vraća sa Strateškog dijaloga u Americi. Tako ukratko ocenjuju stručnjaci i ukazuju da nimalo nije slučajno da su novi konzulati planirani baš u Majamiju i San Francisku. Srbija se time, kako kažu, strateški i ekonomski pozicionira u Trampovom dvorištu na Floridi, pravo u srce tehnološke elite Silicijumske doline, o čemu je "Blic" ranije pisao.
Istorijski obrt u Vašingtonu: Srbija dobija rezervisanu stolicu moći.
